با قطع صادرات گاز روسيه صادرات گاز از مسير تركيه به يونان قطع شده است. برخي گزارشها از احتمال افزايش صادرات گاز ايران به تركيه خبردادهاند.
در اين زمينه با سيد رضا كساييزاده مديرعامل شركت ملي صادرات گاز ايران گفتوگو كردهايم.
****
*درحال حاضر و با توجه به فصل سرما ايران امكان افزايش صادرات گاز به تركيه را دارد؟
پيش از آغاز زمستان با سرمايهگذاريهاي مناسبي كه شد توليد گاز افزايش يافته است. در عينحالشاهد هستيم امسال سرما از شدت سال قبل برخودرا نيست و مصرف به ميزاني رشد نكرده است كه از ميزان توليد فزوني گيرد. مسئله بعدي اين است كه امسال برخلاف سال قبل با قراردادي كه با كشورتركمنستان به امضاء رسيد از تراز مناسبي در حجم گاز در دسترس برخوردار هستيم .
* در اين صورت آيا بايد قراردادي با اين كشور امضاء شود يا امكان افزايش عرضه گاز تحويلي به اين كشور وجود دارد؟
- براساس قراردادي كه ما با تركيه داريم هرسال ميزان 10ميليارد مترمكعب گاز به اين كشور تحويل ميشود كه روزانه معادل 30 ميليون مترمكعب ميباشد. البته اين ميزان گاز در هر روز باحجم متفاوتي به اين كشور تحويل ميشود. هرسال در فصل زمستان ميزان گازي كه به اين كشور تحويل ميداديم كاهش مييافت و به حدي كه برخي روزها تا 2 ميليون متر مكعب در روز ميرسيد. اين شرايط امسال متفاوت است.
*باتوجه به مشكلات گازي كه در پي قطع گاز روسيه در اروپا ايجاد شده است اين كشور هنوز درخواست دريافت گاز بيشتر از ايران نكردهاست؟
- هنوز درخواستي از سوي تركيه براي افزايش صادرات گاز به اين كشور به مسئولان مربوطه ارسال نشده است. البته اين امر به اين دليل است كه صادرات گاز به اين كشور درحال حاضر بسيار بالاتر از ميزاني است كه هرسال زمستان به اين كشور تحويل مي شد. ما هرسال ميزان گاز تحويلي به اين كشور را كاهش ميداديم. اين ميزان اما درحال حاضر به بيش از 15ميليون متر مكعب در روز رسيده است. البته امكان افزايش ميزان گاز تحويلي به اين كشور تا سقف 30 ميليون مترمكعب قابل افزايش است. مسئله مهمي كه امسال رخ داده خط لولهجديدي است كه براي صادرات گاز به تركيه ايجاد شده و امكان تحويل مطمئن گاز به اين كشور را داريم.
*با توجه به مشكلاتي كه بوجود آمده چرا تركيه گاز بيشتري از ايران تحويل نميگيرد؟
- به نظر مي رسد تركيه با توجه به برنامهيزيايي كه انجام داده است گاز مورد نياز براي مصرف داخلي را از منابع مختلف از جمله گاز مايع و ذخيرههايي كه براي مصرف در زمستان ايجاد كرده است در اختيار دارد و نياز به واردات گاز بيشتر از ايران ندارد. اين كشور در عين حال نميتواند گاز وارداتي از ايران را به كشور ثالث صادر كند و اين امر عملي نيست. بنابراين تركيه در صورت درخواست ميتواند تا سقف روزانه 30 ميليون مترمكعب گاز مورد نياز خودرا براساس قراردادي كه با ايران دارد ميتواند نياز خودرا تامين كند. البته تركيه در تابستان امسال براساس قرارداد ميزان گاز مورد توافق را تحويل نگرفتند و اين به اين معني است كه ظرفيت مصرف در اين كشور محدوديت دارد و نامحدود نيست.
*درشرايطي كه قيمتانرژي تغيير كرده است قيمت گاز صادراتي ايران به اين كشور تغيير نكرده است؟
- قرارداد ما با اين كشور قراداد درازمدت است و قيمت آن براساس روش تعيين شده در قرارداد براساس نرخ فرآوردههاي نفتي مشخص ميشود و متغيراست.
در اين زمينه با سيد رضا كساييزاده مديرعامل شركت ملي صادرات گاز ايران گفتوگو كردهايم.
****
*درحال حاضر و با توجه به فصل سرما ايران امكان افزايش صادرات گاز به تركيه را دارد؟
پيش از آغاز زمستان با سرمايهگذاريهاي مناسبي كه شد توليد گاز افزايش يافته است. در عينحالشاهد هستيم امسال سرما از شدت سال قبل برخودرا نيست و مصرف به ميزاني رشد نكرده است كه از ميزان توليد فزوني گيرد. مسئله بعدي اين است كه امسال برخلاف سال قبل با قراردادي كه با كشورتركمنستان به امضاء رسيد از تراز مناسبي در حجم گاز در دسترس برخوردار هستيم .
* در اين صورت آيا بايد قراردادي با اين كشور امضاء شود يا امكان افزايش عرضه گاز تحويلي به اين كشور وجود دارد؟
- براساس قراردادي كه ما با تركيه داريم هرسال ميزان 10ميليارد مترمكعب گاز به اين كشور تحويل ميشود كه روزانه معادل 30 ميليون مترمكعب ميباشد. البته اين ميزان گاز در هر روز باحجم متفاوتي به اين كشور تحويل ميشود. هرسال در فصل زمستان ميزان گازي كه به اين كشور تحويل ميداديم كاهش مييافت و به حدي كه برخي روزها تا 2 ميليون متر مكعب در روز ميرسيد. اين شرايط امسال متفاوت است.
*باتوجه به مشكلات گازي كه در پي قطع گاز روسيه در اروپا ايجاد شده است اين كشور هنوز درخواست دريافت گاز بيشتر از ايران نكردهاست؟
- هنوز درخواستي از سوي تركيه براي افزايش صادرات گاز به اين كشور به مسئولان مربوطه ارسال نشده است. البته اين امر به اين دليل است كه صادرات گاز به اين كشور درحال حاضر بسيار بالاتر از ميزاني است كه هرسال زمستان به اين كشور تحويل مي شد. ما هرسال ميزان گاز تحويلي به اين كشور را كاهش ميداديم. اين ميزان اما درحال حاضر به بيش از 15ميليون متر مكعب در روز رسيده است. البته امكان افزايش ميزان گاز تحويلي به اين كشور تا سقف 30 ميليون مترمكعب قابل افزايش است. مسئله مهمي كه امسال رخ داده خط لولهجديدي است كه براي صادرات گاز به تركيه ايجاد شده و امكان تحويل مطمئن گاز به اين كشور را داريم.
*با توجه به مشكلاتي كه بوجود آمده چرا تركيه گاز بيشتري از ايران تحويل نميگيرد؟
- به نظر مي رسد تركيه با توجه به برنامهيزيايي كه انجام داده است گاز مورد نياز براي مصرف داخلي را از منابع مختلف از جمله گاز مايع و ذخيرههايي كه براي مصرف در زمستان ايجاد كرده است در اختيار دارد و نياز به واردات گاز بيشتر از ايران ندارد. اين كشور در عين حال نميتواند گاز وارداتي از ايران را به كشور ثالث صادر كند و اين امر عملي نيست. بنابراين تركيه در صورت درخواست ميتواند تا سقف روزانه 30 ميليون مترمكعب گاز مورد نياز خودرا براساس قراردادي كه با ايران دارد ميتواند نياز خودرا تامين كند. البته تركيه در تابستان امسال براساس قرارداد ميزان گاز مورد توافق را تحويل نگرفتند و اين به اين معني است كه ظرفيت مصرف در اين كشور محدوديت دارد و نامحدود نيست.
*درشرايطي كه قيمتانرژي تغيير كرده است قيمت گاز صادراتي ايران به اين كشور تغيير نكرده است؟
- قرارداد ما با اين كشور قراداد درازمدت است و قيمت آن براساس روش تعيين شده در قرارداد براساس نرخ فرآوردههاي نفتي مشخص ميشود و متغيراست.